Нярай асаргааШинэ ээжийн гарын авлага 103
Өдөр тутмын арчилгаа

Өглөөний ариун цэвэр

Нүд, хамар, чих, хүй, живхний хэсгийг өдөр бүр хэрхэн цэвэрлэх, нярайг хэрхэн аюулгүй усанд оруулах тухай.

12 минут3 видеоШалгах хуудас

Нярайн арьс нимгэн, эмзэг бөгөөд гаднын нөлөөнөөс хамгаалах давхарга нь хараахан бүрэн хөгжөөгүй байдаг. Тиймээс олон төрлийн бүтээгдэхүүн биш, энгийн цэвэр ус, зөөлөн хөдөлгөөн, хуурай байлгах нь хамгийн сайн арчилгаа юм. Өглөө бүр 5–10 минут зарцуулахад л хангалттай.

Өглөөний арчилгааны дараалал

ВидеоӨглөөний ариун цэвэр: нүд, хамар, чих, нугалаас57 сек, монгол хэлээр тайлбартай Татаж авах
Өнөөдрийн өглөөний арчилгаа

Бэлтгэл

Эхлээд бүх зүйлээ гарын дор бэлдэнэ: буцалгаад бүлээсгэсэн ус (жижиг аяганд), хөвөн бөмбөлөг эсвэл ариун самбай, зөөлөн цэвэр алчуур, цэвэр живх, хувцас. Өрөө дулаан, салхигүй байх ёстой. Хүүхдийг тэгш, аюулгүй гадаргуу дээр тавиад нэг гараа үргэлж хүүхэд дээр байлга, нярай гэнэт эргэж, унаж болно.

Алхам алхмаар

  1. 1

    Нүд

    Хөвөнг бүлээн усаар норгоод сайн шахна. Нүдний дотор булангаас (хамрын талаас) гадна булан руу нэг удаа арчина. Нөгөө нүдэнд шинэ хөвөн авна, ингэснээр халдвар нэг нүднээс нөгөөд дамжихгүй.

    Өглөө нүдний буланд бага зэрэг хуурай нялцгай байх нь хэвийн. Нэг нүд нь байнга нулимстай, царцдастай бол нулимсны суваг бөглөрсөн байж болох тул эмчдээ үзүүлээрэй (ихэнхдээ 1 нас хүртэл өөрөө арилдаг).

    1-р хөвөн2-р хөвөн
  2. 2

    Хамар

    Нярай хамраараа амьсгалдаг тул найтаах нь хамраа цэвэрлэх байгалийн арга, санаа зовох хэрэггүй. Харагдаж буй хуурай хог байвал гадна талыг нь чийгтэй хөвөнгөөр арчина.

    Хамар битүүрч хөхөхөд саад болвол хооллохын өмнө давсны (физиологийн) уусмалаас хамрын нүх бүрт 1–2 дусал дусааж, хамрын соруулаар зөөлөн соруулна. Хамрын нүх рүү хөвөн савх, мушгисан хөвөн хийхгүй.

  3. 3

    Чих

    Зөвхөн чихний гадна хэсэг, чихний арыг чийгтэй даавуугаар арчиж, хуурай болгоно. Чихний хуриа (хуурай шар өнгөтэй) нь чихийг хамгаалдаг бөгөөд өөрөө гадагшилдаг.

    Чихний савхыг чихний нүхэнд хэзээ ч хийхгүй. Хуриаг улам гүн рүү түлхэж, чихний хэнгэргийг гэмтээж болно.

  4. 4

    Нүүр, хүзүү, нугалаас

    Нүүрийг цэвэр бүлээн усаар (савангүй) арчина. Сүү, хөлс хамгийн их хуримтлагддаг хүзүүний нугалаас, суга, чихний ард, цавь, өвдөгний ар-ыг чийгтэй даавуугаар арчаад, заавал хуурай болтол зөөлөн дарж хатаана. Чийгтэй үлдвэл улайж, тууралт гарна.

  5. 5

    Ам

    Нярайн амыг өдөр бүр тусгайлан цэвэрлэх шаардлагагүй. Хэлэн дээрх сүүний цагаан өнгөр арчихад арилдаг. Харин хэл, хацрын дотор талд арчихад арилдаггүй цагаан толбо байвал мөөгөнцрийн халдвар байж болох тул эмчид үзүүлнэ.

  6. 6

    Хумс

    Нярайн хумс зөөлөн боловч хурдан ургаж, нүүрээ маажиж болно. Хүүхэд унтаж байхад хүүхдийн бөөрөнхий үзүүртэй хайч эсвэл зөөлөн хумсны үрэлтээр богиносгоно. Хуруун дээрх арьсыг доош нь зөөлөн татаж, хумсыг хуруутай ойр биш тайрна. Хумсаа шүдээрээ хазаж тайрахгүй, халдвар орж болно.

Хүйн арчилгаа

Төрсний дараа хүйг хавчаад тасалдаг. Үлдсэн хэсэг нь хэдэн хоногийн дотор хатаж, харлаад ихэвчлэн 1–3 долоо хоногт өөрөө унана. Энэ хугацаанд гол зорилго нь хүйг хуурай, цэвэр байлгах.

ВидеоХүйн арчилгаа ба живх солих49 сек, монгол хэлээр тайлбартай Татаж авах
Хатаж буй хүй, хуванцар хавчаартай. Хүй харлаж, хатах нь хэвийн.
Хатаж буй хүй, хуванцар хавчаартай. Хүй харлаж, хатах нь хэвийн.Зураг: Stagiryta · CC BY-SA 4.0

Ингэвэл зөв

  • Хүйг агаарт ил байлгах: живхний дээд ирмэгийг хүйнээс доош нугална.
  • Шээс, баасаар бохирдвол цэвэр бүлээн усаар зөөлөн угааж, хуурай алчуураар дарж хатаана.
  • Сул, агаар нэвтэрдэг хувцас өмсгөх.
  • Хүй унасны дараа хэдэн өдөр бага зэрэг чийгтэй, дусал цустай байж болно: цэвэр байлгаад ажигла.

Ингэж болохгүй

  • Хүйг татах, хуулж авах, эргүүлэх.
  • Тос, нунтаг, ургамал, өөрийн «эм» түрхэх.
  • Хүйг боох, наалт, бүс зүүх.
  • Хүй унах хүртэл удаан хугацаагаар усанд дүрэх (хэрэв оруулсан бол дараа нь сайн хатаа).
Буруу ойлголт

Хүйг өдөр бүр спирт, ногоон будгаар (бриллиант) түрхэхгүй бол идээлнэ.

Бодит байдал

Ихэнх тохиолдолд хүйд юу ч түрхэх шаардлагагүй. Агаар, цэвэр байдал хамгийн сайн «эм». Халдварын шинж илэрвэл эмчид хандана.

Живх солих

Нярай өдөрт 6-аас дээш удаа шээж, олон удаа баана. Живхийг 2–3 цаг тутам, мөн бохирдмогц солино. Эхний долоо хоногуудад нойтон салфетканаас илүү бүлээн ус, хөвөн тохиромжтой; салфетка хэрэглэвэл үнэргүй, спиртгүй-г сонго.

  1. 1

    Бэлтгэ

    Цэвэр живх, бүлээн ус, хөвөн, (шаардлагатай бол) цайрын тос гарын дор. Нэг гараа хүүхэд дээр.

  2. 2

    Арчих

    Охин: үргэлж урдаас хойш (бэлэг эрхтнээс хошного руу) арчина, баасны нян шээсний зам руу орохоос сэргийлнэ. Хүү: бэлэг эрхтэн, төмсөгний орчмыг зөөлөн арчина; шодойн арьсыг хүчээр татаж ухраахгүй.

  3. 3

    Агаар оруул

    Арьсыг хуурай болтол 1–2 минут агаарт байлга. Энэ нь живхний тууралтаас хамгийн сайн сэргийлнэ.

  4. 4

    Хамгаал

    Арьс улайсан бол цайрын исэлтэй тос-ыг нимгэн түрх. Нунтаг (тальк) хэрэглэхгүй.

  5. 5

    Гараа угаа

    Живх сольсны дараа гараа савандаж угаана.

Усанд оруулах

Нярайг өдөр бүр усанд оруулах шаардлагагүй: 7 хоногт 2–3 удаа хангалттай. Бусад өдөр нүүр, хүзүү, гар, живхний хэсгийг арчихад болно. Хэт олон удаа угаах нь арьсыг хуурайшуулна.

ВидеоНярайг усанд аюулгүй оруулах 7 алхам49 сек, монгол хэлээр тайлбартай Татаж авах
Нэг гараараа толгой, хүзүүг тулж, нөгөө гараараа зөөлөн угаана.
Нэг гараараа толгой, хүзүүг тулж, нөгөө гараараа зөөлөн угаана.Зураг: JoséMa Orsini · CC BY-SA 2.0
Ус гүехэн (≈5 см), бүлээн байна. Хүүхэд ус, гарын дулааныг мэдэрч тайвширдаг.
Ус гүехэн (≈5 см), бүлээн байна. Хүүхэд ус, гарын дулааныг мэдэрч тайвширдаг.Зураг: Phyllis Buchanan from Glasgow, Scotland · CC BY-SA 2.0
  1. 1

    Бүх зүйлээ урьдчилан бэлд

    Алчуур (малгайтай байвал сайн), живх, цэвэр хувцас, ванн. Өрөө дулаан, цонх хаалттай. Утсаа чимээгүй болго.

  2. 2

    Усны хэм ≈ 37°C

    Эхлээд хүйтэн, дараа нь халуун ус хийж холино. Усны хэмжигчээр 37°C орчим, эсвэл тохойгоороо шалгахад халуун биш, зөөлөн бүлээн байх ёстой. Ус 5 см орчим гүн.

  3. 3

    Барих

    Хувцсыг тайлаад, нэг гараараа толгой, хүзүү, мөрийг тулж, нөгөөгөөр өгзгийг нь барьж хөлөөс нь аажмаар оруулна.

  4. 4

    Угаах дараалал

    Нүүрийг цэвэр усаар (савангүй), дараа нь үс, хүзүү, бие, гар, хөл, хамгийн сүүлд живхний хэсэг. Саван хэрэглэвэл бага хэмжээгээр, үнэргүй, хүүхдийн зөөлөн-ийг.

  5. 5

    Хугацаа

    5–10 минут хангалттай. Удвал хүүхэд даарна.

  6. 6

    Хатаах

    Алчуурт шууд ороож, үрэлгүй дарж хатаана. Нугалаас, чихний ард, хуруу хоорондыг сайн хатаагаад хурдан хувцасла.

  7. 7

    Хэзээ ч ганцааранг нь бүү орхи

    Нярай хэдхэн сантиметр усанд хэдхэн секундэд живж болно. Хаалга, утас дуугарвал хүүхдээ алчуурт ороогоод тэврээд яв.

Эх сурвалж

  1. ДЭМБ: Төрсний дараах эх, нярайн тусламжийн зөвлөмж (2022)
  2. AAP HealthyChildren: Bathing Your Baby
  3. AAP HealthyChildren: Umbilical Cord Care
  4. NHS: Washing and bathing your baby
Аюулын шинж